Gospodarz MŚ w piłce nożnej. Jak wygląda wybór organizatora?

Gospodarze mistrzostw świata w piłce nożnej wybierani są około sześciu lat przed rozpoczęciem Mundialu. Katar został ogłoszony organizatorem MŚ 2022 z 12-letnim wyprzedzeniem i pomimo kontrowersji, decyzja ta nie została zmieniona. W tym artykule opisujemy krótko kulisy wyboru organizatora Mistrzostw Świata w piłce nożnej, a także historycznych i przyszłych gospodarzy Mundiali.

Organizatorzy MŚ 2026

Gospodarzami mistrzostw świata w piłce nożnej w 2026 roku będą: Stany Zjednoczone, Meksyk i Kanada. To pierwszy turniej mistrzostw świata, który zostanie zorganizowany w trzech państwach. Wcześniej dwa państwa organizowały turniej mistrzowski w 2022 roku – mowa o Japonii oraz Korei Południowej

Proces wyboru gospodarza rozpoczął się w 2014 roku, kiedy FIFA ogłosiła start konkursu na gospodarza imprezy. W 2015 roku FIFA otrzymała oficjalne zgłoszenia kandydatur od Maroka i sojuszniczej kandydatury, składającej się z Kanady, Meksyku i Stanów Zjednoczonych.

Kandydatury obu krajów były oceniane przez FIFA pod względem 16 wcześniej ustalanych kryteriów, w tym infrastruktury, planowania logistycznego, doświadczenia w organizacji dużych imprez sportowych i zaangażowania rządów narodowych.

Ostateczne głosowanie odbyło się 13 czerwca 2018 roku w Moskwie, podczas Kongresu FIFA przed startującymi mistrzostwami świata. Amerykańska oferta pokonała marokańską stosunkiem głosów 134 do 65.

Warto przypomnieć, że mistrzostwa świata w 2026 roku będą rozgrywane w nowym formacie z udziałem aż 48 drużyn. Uczestnicy zostaną podzieleni na 16 grup po trzy drużyny. Łączna liczba meczów w trakcie finałowego turnieju osiągnie rekordowe 106!

Jak wygląda wybór gospodarza Mundialu?

Proces wyboru gospodarza jest bardzo rozległy i skrupulatny. Kraje chcące zorganizować mistrzostwa muszą złożyć odpowiednią aplikację nawet kilkanaście lat przed początkiem imprezy. Wszystkie kraje, które zgłosiły chęć organizacji mundialu, są w stałym kontakcie z FIFA. Światowa organizacja przekazuje wszystkie niezbędne instruktaże oraz umowy, które potwierdzają kandydaturę. 

W następstwie kilku lat specjalna delegacja FIFA odwiedza kraje kandydujące i monitoruje przebieg realizacji założeń, które zostały przedstawione w aplikacji kandydackiej.

Pod lupę brane są takie czynniki:

• plan budowy stadionów (lub modernizacja istniejących obiektów)
• ocena miast gospodarzy
• ocena całej siatki organizacyjnej, która wykracza poza kwestie sportowe. 

Przez niemal cały XX wiek mundial był organizowany na przemiennie, raz w Europie oraz Ameryce, aby uniknąć kontrowersji, czy bojkotów turnieju. Dopiero w 1998 roku FIFA po raz pierwszy w historii złamała tę zasadę i przekazała organizację turnieju Korei Południowej i Japonii, tym samym mundial zadebiutował w Azji. To również pierwszy przypadek w historii, kiedy to imprezę zorganizowały dwa kraje. 

FIFA na około sześć lat przed rozpoczęciem mundialu oficjalnie informuje, który kraj otrzyma tytuł gospodarza mistrzostw świata. W 2010 roku FIFA w tym samym momencie ogłosiła gospodarza turnieju na lata 2018 oraz 2022. Mistrzostwa zostały powierzone w ręce odpowiednio Rosjanom oraz Katarczykom. 

Gospodarze Mistrzostw Świata w piłce nożnej

Najczęściej mistrzami świata zostawali Brazylijczycy, którzy jako jedyni sięgali pięciokrotnie po tytuł najlepszej drużyny na świecie. Po cztery triumfy mają Niemcy oraz Włosi, którzy plasują się na drugim miejscu w klasyfikacji mundialowej.

Najwięcej goli w trakcie jednego mundialu zdobył Just Fontaine w trakcie mistrzostw w 1958 roku rozgrywanych na szwedzkich boiskach. Co ciekawe francuski piłkarz został pierwszym zawodnikiem w historii tej imprezy, w której zdobył gola we wszystkich meczach turnieju finałowego. 

Gospodarze, którzy zdobywali Mistrzostwa Świata

• 1930 – Urugwaj
• 1934 – Włochy
• 1966 – Anglia
• 1974 – Niemcy
• 1978 – Argentyna
• 1998 – Francja

W historii mistrzostw świata zdarzało się, że gospodarze zdobywali tytuł najlepszej drużyny na świecie, wprawiając w euforię lokalnych kibiców. Pierwszy taki przypadek miał miejsce już w premierowej odsłonie mundialu, kiedy to Urugwajczycy na własnej ziemi pokonali w wielkim finale Argentynę i zdobyli pierwsze miejsce. Wyczyn ten powtórzyli cztery lata później Włosi, którzy jako organizatorzy mistrzostw w 1934 triumfowali w wielkim finale, pokonując po dogrywce Czechosłowację 2:1. 

W 1966 roku Anglicy zorganizowali mistrzostwa świata i również nie okazali gościnności, sięgając po tytuł najlepszej drużyny na świecie. W 1974 oraz 1978 roku odpowiednio Niemcy oraz Argentyńczycy również sięgali po złote medale na organizowanych przez siebie mistrzostwach świata.

Ostatni raz przypadek ten miał miejsce w 1998 roku. Francja przy akompaniamencie „Marsylianki” zdobyła tytuł mistrza świata, wprawiając w obłęd kibiców zebranych na Stade de France. Podopieczni prowadzeni przez Aimé Jacquet pokonali w finale Brazylię 3:0. 

Kilkukrotni organizatorzy Mundiali

• Meksyk
• Włochy
• Brazylia
• Niemcy

FIFA nie ma ustalonego z góry szablonu przyznawania imprezy. W XX wieku mundial „skakał” pomiędzy Europą a Ameryką, aby uniknąć niepotrzebnych kontrowersji. Mistrzostwa zaliczyły też ekspansję do Azji oraz Afryki, jednak zdarzało się, że jeden kraj kilkakrotnie organizował mistrzostwa.

Po dwa razy imprezę organizowali: Meksykanie, Włosi, Brazylijczycy oraz Niemcy. W 2026 roku Meksykanie staną się liderami tej klasyfikacji i po raz trzeci będą organizatorami mistrzostw świata w piłce nożnej. Do czołówki wskoczą również Stany Zjednoczone.